Veel mensen denken dat posttraumatische stressstoornis (PTSS) vooral draait om angst. Nieuw onderzoek laat nu iets anders zien: emotionele pijn weegt voor veel mensen zwaarder dan angstgevoelens. In een grote studie, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Biological Psychiatry, gaf 68 procent van de mensen met traumatische ervaringen aan dat gevoelens zoals schuld, schaamte, verdriet en verlies van plezier hun dagelijks leven meer beperken dan angst of schrikreacties.
Twee soorten PTSS
De onderzoekers ontdekten dat PTSS grofweg in twee profielen kan worden verdeeld:
- Angst-gedreven PTSS: met klachten zoals herbelevingen, nachtmerries en voortdurende alertheid.
- Emotionele-pijn-gedreven PTSS: met klachten zoals schuldgevoelens, schaamte, somberheid, slaapproblemen en het gevoel niets meer te kunnen genieten.
Deze twee vormen lijken niet alleen emotioneel verschillend, maar werken ook via andere hersensystemen.
Wat betekent dit voor behandeling?
Tot nu toe richt veel PTSS-behandeling zich vooral op angst, bijvoorbeeld met blootstellingstherapie. De onderzoekers benadrukken dat dit niet voor iedereen voldoende is.
Mensen bij wie emotionele pijn centraal staat, kunnen meer baat hebben bij therapieën die zich richten op:
- schuld en schaamte
- negatieve gedachten over zichzelf
- verlies van betekenis of zingeving
Meer begrip, betere zorg
De onderzoekers willen geen nieuwe diagnose invoeren, maar wel het begrip van PTSS verdiepen. Door beter te kijken welk gevoel bij iemand de meeste last veroorzaakt, kan de behandeling persoonlijker en menselijker worden.
Hun boodschap is duidelijk: PTSS is geen éénvormige aandoening. Door emotionele pijn serieus te nemen naast angst, kan de zorg beter aansluiten bij wat mensen écht ervaren.
