Nieuws aug 2006
MS-centrum Zuid-Limburg van start
Deze week heeft de eerste Multiple
Sclerose-patiënt in Limburg het nieuwe medicijn Natalizumab (Tysabri) toegediend gekregen
in het academisch ziekenhuis Maastricht (azM). Het middel, een zogeheten monoclonaal
antilichaam, remt bij MS patiënten in een vroeg stadium van de ziekte beginnende
ontstekingsreacties sterk af. Daarnaast werken het Atrium ziekenhuis Heerlen en afdeling
neurologie van het azM sinds kort samen in een regionaal MS-centrum. Nieuw MS-medicijn
geïntroduceerd
Het klinische effect van het nieuwe middel
tegen MS is een sterke reductie van de zogeheten Schubs, de nieuwe ziekte uitbraken,
opflakkeringen van de ziekte. "Het effect daarvan wordt met tweederde
gereduceerd", aldus de neurologen dr. Raymond Hupperts (azM) en Ton van Diepen
(Atrium ziekenhuis). "Bovendien kunnen we het sterke effect van het middel op de
ontstekingen waarnemen op MRI-beelden."
Hupperts juicht de positieve effecten van het middel toe, maar benadrukt tegelijkertijd
dat het (nog steeds) geen geneesmiddel is dat patiënten van de ziekte geneest. De eenmaal
door ontstekingen aangerichte schade is blijvend: "Het onderstreept nog een keer dat
we zo vroeg mogelijk met het behandelen van MS moeten beginnen."
Natalizumab (Tysabri) kent nog een voordeel
voor de patiënt: het hoeft maar één keer per maand per infuus te worden toegediend.
Door de krachtige werking op het immuunsysteem van de patiënt, maakt het die wel meer
vatbaar voor bepaalde infecties en ontstekingen: "Maar aangezien we dat weten, worden
de patiënten daarop streng gecontroleerd zodat we tijdig kunnen ingrijpen." Het
nieuwe middel is in eerste instantie bedoeld voor MS patiënten die niet reageren op de
gebruikelijke geneesmiddelen. Nederland telt in totaal tussen de 15.000 en 16.000
MS-patiënten. De verwachting is dat in eerste instantie ongeveer 5%, ruim 300 patiënten
in aanmerking zullen komen voor Natalizumab (Tysabri).
MS-centrum Zuid-Limburg
Vanaf medio 2006 werken het Atrium ziekenhuis Heerlen en de afdeling neurologie van het
azM samen in het MS-centrum Zuid-Limburg i.o. Een samenwerking waar beide partijen èn de
patiënten in Zuid-Limburg alleen maar voordeel van hebben, vinden Hupperts en Van Diepen.
"Ons doel is namelijk het op een breder en hoger niveau brengen van de diagnostiek en
behandeling van Multiple Sclerose via uniforme (multidisciplinaire) MS-spreekuren en
gezamenlijke protocollen. Daarnaast kunnen klinische onderzoeken worden geconcentreerd op
één locatie en kan het MS-centrum niet alleen een uitstraling hebben naar de hele regio,
maar ook daarbuiten en naar de grensregio met Aken. En dat zal het onderzoek en de
patiëntenzorg alleen maar ten goede komen."
Lichte vrij-kopervergiftiging
mogelijk oorzaak Alzheimer
Onderzoekers in Rome hebben ontdekt dat bij
de ziekte van Alzheimer de
vrij-koperconcentratie in het bloed zeer licht verhoogd is. Deze vondst zou van groot
belang kunnen zijn bij het zoeken naar de oorzaak en naar een rationele behandeling en
preventie van de ziekte. De Romeinse onderzoekers willen graag samenwerken met
onderzoekers in Nederland omdat hier ervaring bestaat in de behandeling van
vrij-kopervergiftiging met zinktherapie bij de ziekte van Wilson. Bij de farmaceutische
industrie bestaat geen belangstelling voor het sponsoren van een dergelijk
samenwerkingsproject.
De arts dr. Hoogenraad, voormalig neuroloog
bij het UMC in Utrecht, probeert nu buiten de farmaceutische industrie om sponsors te
vinden. De ziekte van Alzheimer is een veel voorkomende neurodegeneratieve aandoening
(130.000 patiënten in Nederland). Andere degeneratieve aandoeningen zijn de ziekte van
Parkinson, de ziekte van Huntington en de amyotrophische lateraal sclerose (ALS).
Kenmerkend voor deze aandoeningen is dat het ziektebeloop langzaam progressief is, dat de
primaire oorzaak van de aandoening onbekend is en dat rationele therapie of preventie niet
mogelijk is.
Tot nog toe is de ziekte van Wilson de
enige uitzondering op de regel. Bekend is dat deze aandoening wordt veroorzaakt door een
erfelijke ziekte die tot vrij-kopervergiftiging
leidt. De ziekte is zeldzaam (200 patiënten in Nederland) en daardoor vrij onbekend.
Ernstige bewegingsstoornissen bij veelal jonge mensen zijn kenmerkend. Zonder behandeling
leidt de ziekte binnen enkele jaren tot de dood. Vrij-kopervergiftiging is via onderzoek
van urine en bloed vast te stellen. Bij de gezonde mens wordt vrijwel al het koper in het
bloed gebonden aan het transporteiwit ceruloplasmine. Bij de ziekte van Wilson daarentegen
bestaat een tekort aan ceruloplasmine en als gevolg daarvan ontstaat een surplus aan
ongebonden vrij-koper in het bloed. Behandeling is gericht op het binden van het giftige
vrij-koper.
In Nederland is in het Academisch
Ziekenhuis van Utrecht een veilige en effectieve behandeling ontwikkeld waarbij het
natuurlijk beschermingsmechanisme tegen
metaalvergiftiging wordt gestimuleerd door middel van het toedienen van zinksulfaat. Dit
middel dat van oudsher in de farmacopee is opgenomen zet de vorming van het koperbindende
eiwit metallothioneine aan. Zinktherapie is het ideale middel om vrij-kopervergiftiging
bij de ziekte van Wilson te behandelen en te voorkomen (ref.1).
Op 19 juni 2006 werd door Rosanna Squitti,
een van de ontdekkers van de
koperstofwisselingsstoornis bij de ziekte van Alzheimer, een bijeenkomst georganiseerd
die onder leiding stond van het hoofd van de afdeling de neuroloog Prof. Paolo Rossini.
Dr.T.U.Hoogenraad, die in April 2006 een overzichtsartikel publiceerde over zinktherapie
bij vrij-kopervergiftiging (ref.1), werd gevraagd zijn mening te geven over de vraag of
Alzheimer patienten in aanmerking komen voor zinktherapie. Dr. Hoogenraad meent dat
hierover pas iets te zeggen valt nadat een op wetenschappelijke wijze uitgevoerde
klinische trial heeft plaats gevonden. Hij sprak zijn bewondering uit voor de het hoge
wetenschappelijke niveau waarop de onderzoeken in Rome (ref.2) waren verricht en hij
sprak de hoop uit dat een vruchtbare internationale samenwerking tot stand zou komen.
In Augustus berichtte Dr.Squitti dat zij
een protocol voor een klinische trial zal
opstellen. Inmiddels heeft Dr.Hoogenraad contact met een Alzheimer-centrum in Nederland
dat interesse heeft om aan het onderzoek deel te nemen. Na overleg met Prof. AJP
Schrijvers, hoogleraar algemene gezondheidszorg UMC-Utrecht, werd besloten dat het nu een
goed moment is om bij een breed publiek aandacht te vragen voor
dit baanbrekende internationale onderzoek waarvoor nog geen sponsor is gevonden.
www.alzheimer-copper.com
ref.1.: Hoogenraad TU. Paradigm shift in
treatment of Wilson's disease: zinc therapy now
treatment of choice. Brain Dev. 2006, 28:141-6.
ref.2.: Squitti et al. Excess of
nonceruloplasmin serum copper in AD correlates with MMSE, CSF beta-amyloid, and h-tau.
Neurology, 2006 Jul 11; 67 (1):76-82.
Ongezond gemak - verpakte sla
Lekker makkelijk, die zakjes met gewassen en gescheurde sla, waarmee je binnen no time een
lekker gezonde salade op tafel zet. Tenminste, dat denk je. De waarheid is namelijk
anders, las ik zojuist in het magazine 'Happinez'.
Hierin wordt een recept van
'gewassen sla' beschreven: 'Voeg eerst vier snufjes insecticide toe. Twee snufjes
schimmeldodend middel en twee delen herbicide. Na de oogst bewaren onder omstandigheden
die het zuurstofgehalte beperken van 21% tot 3% en de zuurstof vervangen door een
overeenkomstige hoeveelheid CO2. Dit is de manier om het verouderingsproces tegen te gaan,
zodat de sla er fris uit blijft zien, al gaat de kwaliteit wel achteruit met iedere dag
die voorbijgaat.
In deze toestand kan de sla tot een maand
worden bewaard. Neem dan een hoeveelheid chloor, ongeveer 50 mg per liter is genoeg -het
equivalent van 20 maal de toegestande hoeveelheid in het gemeentelijk zwembad -en spoel de
sla voorzichtig af. Dan in een zakje stoppen, klaar voor de verkoop en de consumptie'.
Toch maar eens kijken of we die ouderwetse slacentrifuge nog ergens achter in een
keukenkastje hebben staan.
Bron: http://www.diningandwining.typepad.com/
Nierfalen door orale laxativa (voor
oa coloscopie) op basis van fosfaten
Voorbeelden: Fleet Phospho Soda® en
Prepacol®.
Laxativa op basis van fosfaten oefenen hun
werking uit door een osmotisch eneen stimulerend effect, en hebben dezelfde nadelen als de
contactlaxativa
[zie Folia juli 2006].
Ze worden vooral gebruikt ter voorbereiding
van een coloscopie of een bariumlavement. Laxativa op basis van fosfaten, rectaal of oraal
toegediend, kunnen leiden tot dehydratie en elektrolytenstoornissen, zoals
hyper-natriëmie en hyperfosfatemie. De Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA)
waarschuwde recent i.v.m. het optreden van acute fosfaatnefropathie, een
zeldzame, maar ernstigeen vaak irreversibele vorm van nierfalen door orale laxativa op
basis van fosfaten,gebruikt in het kader van coloscopie [via
www.fda.gov/cder/drug/infopage/OSP_solution/default.htm]. Dergelijke laxativa zijn in
België gecommercialiseerd onder de benamingen Fleet Phospho Soda® en Prepacol®.
Aanleiding van de waarschuwing door de FDA
is de publicatie van 21 gevallen van acutefosfaatnefropathie bij gebruik van orale
laxativa op basis van fosfaten in hetkader van coloscopie, die over een periode van 5 jaar
werden verzameld door onderzoekers verbonden aan een New-Yorks ziekenhuis [J Am Soc
Nephrol 2005;16:3389-96]. De nierbiopten toonden de typische afzetting van
calcium-fosfaatkristallen t.h.v. de niertubuli.
Het nierfalen trad bij 18 van de 21
patiënten op binnen de 2 maand na het eenmalig gebruik van het fosfaatlaxativum (d.w.z.1
dosis de avond vóór het onderzoek, en 1 dosis de ochtend van het onderzoek). Alle
patiënten ontwikkelden chronisch nierfalen, en bij een aantal van hen was hemodialyse
nodig.
De onderzoekers identificeerden een aantal
mogelijke risicofactoren voor het optreden van de acute fosfaatnefropathie: gevorderde
leeftijd, onvoldoende hydratatie tijdens het laxativagebruik, behandeling meteen
ACE-inhibitor, sartaan, diureticum of NSAID, en bestaan van hypertensieof arteriosclerose.
Daarenboven worden in de waarschuwing van de FDA ook patiënten met verminderd
intravasculair volume ten gevolge van hartfalen,cirrose of nefrotisch syndroom als
risicopersonen vermeld.
Het is aangewezen om bij patiënten met
risicofactoren, zeker de patiënten met nierlijden, dehydratie of elektrolytenstoornissen,
orale fosfaatlaxativa te vermijden. In ieder geval is bij gebruik van fosfaatlaxativa
adequate hydratie belangrijk, en lijkt het zinvol een behandeling met ACE-inhibitoren,
sartanen, NSAIDs of diuretica tijdelijk trachten te stoppen. Het is niet duidelijk
of deze voorzorgen ook gelden voor de rectale fosfaatlaxativa.
Bron: Centrum voor
Geneesmiddelenbewaking België
GSM straling beïnvloedt hersen
gebieden
De Italiaanse onderzoekers Paolo M.
Rossini, M.D., Ph.D. of Fatebenefratelli hebben een dubbelblind onderzoek gedaan naar het
effect van 45 minuten bellen met een GSM 900 op de hersenen van 15 vrijwilligers. Daaruit
blijkt een stimulerend effect met mogelijke consequenties voor mensen met epilepsie of
andere neurologische aandoeningen. Verder onderzoek moet uitwijzen of deze stimulatie
nadelige of voordelige effecten heeft.
Cell phone emissions excite the
brain cortex
Findings may have implications for
patients with some neurological conditions
Electromagnetic fields from cell phones
excite the brain cortex adjacent to it, with potential implications for individuals with
epilepsy, or other neurological conditions. This finding is published in Annals of
Neurology, a journal by John Wiley & Sons.
The article is also available online
via Wiley Interscience (www.interscience.wiley.com/journal/ana). More than 500
million people in the world use cell phones which emit electromagnetic fields (EMFs).
Though many studies have looked at the effects of EMFs on the body, few have focused on
their effects on the brain. Such effects could be harmful, neutral, or beneficial and
might be particularly important for individuals with conditions involving cortical
excitability, such as epilepsy.
Researchers in Italy, led by Paolo M.
Rossini, M.D., Ph.D. of Fatebenefratelli, used Transcranial Magnetic Stimulation (TMS) to
investigate brain function under exposure to electromagnetic fields from a common type of
cell phone. Their study reports the effects of EMF exposure on brain physiology for the
first time.
The researchers developed a
double-blind study in which 15 young male volunteers were exposed to EMF signals from a
GSM 900 cell phone for 45 minutes. They measured Motor Evoked Potentials (MEPs) during
motor cortex TMS before, and immediately after EMF exposure, and also one hour later.
In 12 of the 15 subjects, the data
showed an excitability change in the motor cortex adjacent to the cell phone.
"Intracortical excitability was significantly modified, short intracortical
inhibition was reduced and facilitation enhanced," the authors report. They found
that the effects of the EMF were transient and the subjects' brains tended to return
toward baseline conditions one hour after the exposure.
It would be premature to presume that
this work implies that using a cell phone is bad for the brain in any way. Much more work
needs to be done to understand whether these electrical changes in the brain make any
difference whatsoever in the way we think or in any disease process in which cortical
excitability is affected.
"It should be argued that
long-lasting and repeated exposure to EMFs linked with intense use of cellular phones in
daily life might be harmful or beneficial in brain-diseased subjects," they conclude.
"Further studies are needed to better circumstantiate these conditions and to provide
safe rules for the use of this increasingly more widespread device."
Celdood kankercellen in voorstadium
te bespoedigen
Het is momenteel niet mogelijk om het
risico op darmkankerontwikkeling effectief met medicatie te verlagen. Mogelijk kunnen
middelen die specifiek kankercellen kunnen doden hier verandering in brengen. Mathilde
Jalving onderzocht of deze middelen ook in een voorstadium van darmkanker ingezet kunnen
worden. TNF-related apoptosis inducing ligand (TRAIL) is een cytokine die de kankercel kan
aanzetten tot celdood. Zij ontdekte dat het mogelijk is om met TRAIL in het voorstadium
van darmkanker, de darmpoliep, de celdood te induceren. Verder bleek uit haar onderzoek
dat de gevoeligheid van darmkankercellen voor TRAIL verhoogd kan worden en dat de
resistentie van cellen tegen TRAIL kan worden opgeheven door gelijktijdig met aspirine te
behandelen.
Bron: Rijksuniversiteit Groningen
Leesbril voor vijftigers wordt
overbodig
Veel mensen hebben vanaf middelbare
leeftijd een leesbril nodig om details dichtbij nog goed te kunnen zien. Dit wordt wel
presbyopie of oudziendheid genoemd. Het probleem ontstaat doordat de lens in het oog
minder elastisch wordt. Steven Koopmans onderzocht hoe dit onelastische lensmateriaal
vervangen kan worden door een kunstmatige, op siliconen gebaseerde stof. Deze stof wordt
geïnjecteerd.
Koopmans richtte zijn aandacht op technische aspecten van deze operatie. Hij ontwikkelde
een plugje waarmee het injectiegat na de operatie kan worden afgedicht, zodat de nieuwe
lens niet "weglekt". Daarnaast onderzocht hij hoe de sterkte van de lens
gemeten en beïnvloed kan worden en hoe vertroebeling van de lens na de operatie kan
worden voorkomen. Koopmans constateert nog veel technische problemen, maar verwacht dat
vijftigers in de toekomst niet meer voortdurend op zoek hoeven naar hun leesbril.
Internationaal wordt veel onderzoek gedaan op dit terrein. Praktische toepassing van de
techniek is naar verwachting een kwestie van tijd.
Bron: Rijksuniversiteit Groningen
Syndroom van Sjögren: vroeg
ingrijpen belangrijk
Het syndroom van Sjögren is een
auto-immuunziekte die bij 0.5 tot 1 procent van de bevolking voorkomt. De aandoening wordt
gekenmerkt door ontstekingen in de klieren, vooral de speeksel- en traanklieren. De meest
kenmerkende symptomen zijn droge ogen en mond, vermoeidheid en gewrichts - , vaat- en
nierontstekingen. Bovendien hebben patiënten een sterk verhoogde kans op het ontwikkelen
van lymfeklierkanker. Om de ziekte aan te tonen wordt vaak een lipspeekselkliertje
onderzocht (het lipbiopt). Promovendus Justin Pijpe toont aan dat een nieuwe manier om de
ziekte te diagnosticeren, een biopt uit de oorspeekselklier (parotisbiopt), even
betrouwbaar is. Mogelijk heeft het parotisbiopt zelfs minder nabezwaren in vergelijking
met het lipbiopt. Daarnaast toont Pijpe aan dat het belangrijk is om patiënten met het
syndroom van Sjögren vroeg te diagnosticeren. Patiënten met een nog redelijke
restfunctie lijken
baat te hebben bij interventie therapie. Na behandeling met medicijn rituximab lijkt er
zelfs nieuw speekselklierweefsel aangemaakt te worden.
Bron: Rijksuniversiteit Groningen
Kunstgras toch niet zo veilig
Op het voetbalkunstgrasveld op Sportcentrum
Rijkerswoerd is onderzoek gedaan naar mogelijke gezondheidsrisicos bij het gebruik
van SBR-granulaat. Hier blijkt een verhoogde concentratie nitrosamines aanwezig te zijn.
Deze concentratie leidt bij langdurige blootstelling tot een verhoging van het maximaal
toelaatbaar risico op kanker. Deze resultaten zijn aanleiding om de overige
voetbalkunstgrasvelden van de gemeente Arnhem nader te onderzoeken. Hulpverlening
Gelderland Midden (HGM) en RIVM zijn hier inmiddels mee gestart. Voorlopig kan gewoon
gevoetbald worden op de velden van Rijkerswoerd.
Onderzoek
Sportbedrijf Arnhem heeft op Sportpark De Bakenberg een nieuw voetbalkunstgrasveld
aangelegd en overweegt dit veld vóór het nieuwe sportseizoen (vanaf september 2006) in
te strooien met Styreen-Butadieen-Rubbergranulaat (SBR-granulaat) van vermalen oude auto-
en vrachtwagenbanden. Enige tijd geleden is in de media aandacht besteed aan het mogelijke
kankerverwekkende risico van blootstelling aan SBR-granulaat op kunstgrasvelden. Om
hierover meer duidelijkheid te krijgen heeft Sportbedrijf Arnhem de afdeling Medische
Milieukunde van HGM gevraagd een onderzoek uit te voeren naar mogelijke
gezondheidsrisicos. Dit onderzoek is op 8 augustus 2006 door HGM in samenwerking met
RPS Advies B.V. verricht. Er zijn luchtmetingen zijn gedaan op een bestaand kunstgrasveld
met ingestrooid SBR-granulaat van Sportcentrum Rijkerswoerd in Arnhem. Op basis van de
resultaten heeft HGM gekeken of er gezondheidsrisicos bestaan bij het sporten op dit
type kunstgrasveld.
Resultaten
Tijdens het sporten op het onderzochte kunstgrasveld is de blootstelling aan PAKs en
zware metalen lager dan relevante gezondheidsadvieswaarden. Vluchtige aromatische
koolwaterstoffen zijn niet aangetroffen en leveren naar verwachting geen problemen op.
Er is wel een hoge concentratie N-nitrosodiethylamine (NDEA, behorende tot de groep
nitrosamines) gemeten. Deze concentratie leidt bij langdurige blootstelling tot een
verhoging van het maximaal toelaatbaar risico op kanker. In eerdere metingen is, voor
zover ons bekend, geen onderzoek gedaan naar de aanwezigheid van nitrosamines.
Conclusies
Van een gezondheidsrisico is pas sprake bij langdurige blootstelling aan NDEA. Het
kunstgrasveld met ingestrooid SBR-granulaat van Sportcentrum Rijkerswoerd is nu een jaar
in gebruik. Om een advies te kunnen geven over de kortdurende blootstelling gedurende het
afgelopen jaar is een aanvullende risicobeoordeling uitgevoerd. Op basis hiervan vindt HGM
het acceptabel om een overbruggingsperiode te hanteren om verder onderzoek af te wachten,
waarin de risicos van het sporten op kunstgrasvelden met SBR-granulaat grondig
worden uitgezocht. Dit betekent dat er voorlopig gewoon gesport kan worden op het
kunstgrasveld van Sportcentrum Rijkerswoerd.
Gezien de mogelijke verhoging van het risico op kanker door blootstelling aan nitrosamines
op het onderzochte veld, adviseert HGM het kunstgrasveld op de Bakenberg, dat per
september 2006 in gebruik genomen zou worden, voorlopig nog niet in te strooien met
SBR-granulaat. HGM adviseert om te wachten totdat er meer duidelijkheid is over het
gezondheidsrisico van blootstelling aan SBR-granulaat of totdat Arnhem een acceptabel
alternatief heeft gevonden.
Acties Arnhem
De gemeente Arnhem neemt het advies van HGM over, dus voorlopig wordt het
voetbalkunstgrasveld op de Bakenberg niet in gebruik genomen. Op het voetbalkunstgrasveld
Rijkerswoerd wordt nog wel gevoetbald. Wethouder Weeda van Sport heeft vanmorgen de twee
betrokken voetbalverenigingen geïnformeerd over de onderzoeksresultaten, conclusies en
adviezen. De andere Arnhemse voetbalverenigingen die spelen op de andere
voetbalkunstgrasvelden met SBR-granulaat zijn later deze ochtend telefonisch
geïnformeerd. Dit geldt ook voor de Arnhemse Voetbal Federatie en Arnhemse Sport
Federatie.
Allereerst wordt gezocht naar een veilig
alternatief voor het SBR-granulaat. Het feit dat voor de eerste keer nitrosamines zijn
gemeten, geeft aanleiding tot nader onderzoek. Het RIVM heeft inmiddels monsters genomen
van het rubbergranulaat op alle Arnhemse kunstgrasvoetbalvelden en onderzoekt deze op
aanwezigheid van schadelijke stoffen. De resultaten van het onderzoek van HGM en RIVM
worden rond november 2006 verwacht.
Links
http://www.rivm.nl/milieuStoffen/risico/rubbergranulaat.jsp
http://www.rivm.nl/rvs/Images/Brief%20rubbergranulaat%
20060950_met_bijlagen_tcm35-30264.doc
Tip: Sabine van Workum
Initiatiefnota SP: Perk macht
farmaceutische industrie in
SP-Kamerlid Agnes Kant pleit voor meer en
onafhankelijker medisch-wetenschappelijk
onderzoek en indamming van de agressieve marketing door de farmaceutische industrie.
Kant: 'Commerciële belangen bepalen te veel welk onderzoek wordt gedaan en
beïnvloeden het voorschrijfgedrag van veel artsen. De maatschappelijke en medische
behoefte is steeds minder maatgevend. Het gaat steeds vaker om de patenten in plaats van
de patiënten.'
De overheid heeft zich steeds meer
teruggetrokken als financier van onderzoek.
Wetenschappers zijn afhankelijker geworden van financiering door farmaceutische
bedrijven. De academische vrijheid staat onder druk, want 'wie betaalt, bepaalt'. Kant:
'Onafhankelijk geneesmiddelonderzoek is van groot belang voor een objectieve beoordeling
van geneesmiddelen. Onafhankelijke informatie - en dus juist niet agressieve marketing -
is van belang voor een goede keuze van artsen voor het beste en meest veilige
geneesmiddel. Zo kan hij de belangen en veiligheid van patiënten bewaken.'
Aanstaande woensdag debatteert de Tweede
Kamer over de initiatiefnota van Kant waarin ze 25 voorstellen doet om de
onafhankelijkheid van het medisch-wetenschappelijk onderzoek en het voorschrijf gedrag van
artsen te versterken.
De belangrijkste voorstellen:
- Meer geld voor medisch-wetenschappelijk
onderzoek van de overheid
- Versterking onafhankelijke positie wetenschappelijke onderzoekers
- Recht op publicatievrijheid.
- Aanpak agressieve marketing
De wetenschappers moeten meer greep krijgen
op het stellen van prioriteiten in medisch
onderzoek, zodat er meer onderzoek gedaan kan worden naar preventie, nieuwe vormen van
bevolkingsonderzoek, zeldzame ziekten en bijwerkingen. Door het instellen van een
onafhankelijk Nationaal Fonds Geneesmiddelenonderzoek kunnen rechtstreekse
financiële banden - en dus ongewenste afhankelijkheidsrelaties - tussen farmaceuten
en onderzoekers worden voorkomen. Onderzoeksresultaten moeten openbaar worden, zodat
wetenschappelijke kennis ten goede komt aan het algemeen belang. De regels voor promotie
van geneesmiddelen moeten aangescherpt. De Inspectie moet overtreding daarvan actief gaan
opsporen en vervolgen en hoger beboeten.
De initiatiefnota '25 Medicijnen tegen te
grote macht van de farmaceutische industrie'
www.sp.nl/partij/theorie/standpunten/25medicijnen.pdf
Ziekte van Parkinson en XTC
Deze verbazingwekkende reportage van de BBC
vertelt het verhaal van Tim, 39 jaar oud, die lijdt aan de Ziekte van Parkinson en
daardoor zijn gehele leven overhoop ziet gaan. Hij is het slachtoffer van ongecontroleerde
bewegingen. Tim speelde in vele films en deed aan acrobatische sporten.
Op een avond ging hij met zijn vrienden
naar een club en gebruikte XTC. De verrassing was groot
Tim realiseerde zich
plotseling dat hij weer controle over zijn bewegingen had. Hoe is het mogelijk dat een
illegale en gevaarlijke drug zo'n effect geeft ?
Een TV-ploeg van de BBC heeft Tim gevolgd.
In zijn dagelijkse leven kon Tim haast niets: het gewegen in zijn appartement was
moeilijk, het drinken van een simpele kop thee ook. Hij gebruikte medicijnen, waaronder
L-dopa; sommige medicijnen hebben grote bijwerkingen. Voor de camera's van de BBC neemt
Tim XTC en gaat vervolgens naar de gymnastiekzaal. Het is hem mogelijk ingewikkelde
sprongen en verschillende artistieke figuren te maken; zonder de XTC was dit onmogelijk.
Tim accepteert het dat wetenschappers van
de Universiteit van Manchester hem volgen. Diverse testen ondergaat hij en een scan wordt
gemaakt. De wetenschappers realiseren zich dat XTC een werkelijk fysiek en therapeutisch
effect op Tim hebben.
Dankzij deze ervaring begrijpen de
onderzoekers van de Univeriteit van Manchester dat er een verband moet zijn tussen
Parkinson en serotonine in de hersenen. Volgens wetenschappers werd de ziekte veroorzaakt
door alleen een gebrek aan dopamine. Deze ontdekking is opwindend maar ook gevaarlijk.
Deze drug heeft zeer gevaarlijke bijwerkingen op middel- en lange termijn: geheugenverlies
en depressie. Maar een nieuwe piste tot onderzoek is geopend. Op dit moment is
Parkinson niet geneesbaar en medicijnen trachten voornalmelijk de hoeveelheid dopamine te
regelen.
De onderzoekers gaan nieuwe synthetische substanties zoeken, die de hoofdeffecten van XTC
imiteren. Misschien lukt het ze in de toekomst de ziekte te verlichten.
Jemina Harrison / BBC, bewerkt door
Francoise Ducret en Heikki Arekallio
Vertaald door xxx
Bron: www.tsr.ch > 36.9 Magazine Sante
> Emission 19 juillet 2006 (190706)
Allergie en astma problemen bij
kinderen nemen wereldwijd toe
In de laatste uitgave van het medische
journaal "The Lancet" is een nieuwe studie onder bijna 500.000 kinderen
verschenen en daaruit blijkt dat met name allergiën, astma, eczeem en hooikoorts snel
groeiende zijn. Dit geldt ook voor de zogenaamde ontwikkelingslanden. Astma in het
bijzonder is er verantwoordelijk voor dat miljoenenen kinderen school verzuimen, in
ziekenhuizen belanden of zelfs zullen overlijden. De onderliggende oorzaak van deze
aandoeningen is ontsteking van de luchtwegen. Wetenschappers waarschuwen nu voor dit snel
groeiende probleem onder kinderen. Oorzaken kunnen oa liggen in luchtvervuiling, dieet en
blootstelling aan bepaalde bacteriën op zeer jonge leeftijd.
http://today.reuters.com/news/articleinvesting.aspx?view=CN&storyID=2006-08-24
Piratenvissers lossen eenvoudig
illegaal gevangen vis in Nederland
Greenpeace blokkeert lossen van verdachte
kabeljauw in Eemshaven
Actievoerders van Greenpeace Nederland
blokkeren vanmorgen in de Eemshaven het lossen van een lading kabeljauw van het Russische
transportschip 'Mumrinskiy'. Greenpeace heeft sterke aanwijzingen dat het schip illegaal
gevangen vis vervoert en eist een inspectie. Het schip sjoemelt met papieren, ontloopt
inspecties en neemt lading over van vissers die illegaal vissen. De actievoerders van de
milieuorganisatie maken het gebruik van de laadkraan en de laadkleppen onmogelijk. Op de
zijkant van het koelschip schilderen zij de leus 'Stop Pirate Fishing'.
De lading kabeljauw is afkomstig uit de
Barentszzee. Daar leeft een van de laatste gezonde populaties van deze soort ter wereld.
Volgens schattingen van de ICES (the International Council for the exploration of the
Sea)(1), was 37% van de totale kabeljauwvangst in 2005 daar illegaal.
Om quota's te omzeilen laden vissers de
illegaal gevangen vis in internationale wateren
over op transportschepen zoals de 'Mumrinskiy'. Door te sjoemelen met de boekhouding
weten de kapiteins van deze schepen inspecties te misleiden. Transportschepen die op
zwarte lijsten van de Noorse overheid, de Noord-Oost Atlantische Visserijcommissie en de
EU ontkomen hun straffen doordat zij zich laten omdopen of onder een andere vlag gaan
varen waardoor ze kunnen doorgaan met hun illegale praktijken voor piratenvissers.
Het Russische schip dat nu door de
actievoerders van Greenpeace wordt belet te lossen, is vrijwel zeker betrokken bij het
transport van illegale kabeljauw. 'Het schip heeft een
zeer ongebruikelijke koers gevaren naar de Eemshaven om de Noorse kustwacht te onlopen, en
heeft dat eerder gedaan', zegt Bart van Opzeeland, woordvoerder oceanencampagne van
Greenpeace. 'We beschikken verder over informatie dat het eerder ladingen heeft
overgenomen van vissersschepen die op de zwarte lijsten voorkomen, en dat het een keer
door de Noorse kustwacht opgebracht is wegens het vervoer van illegale vis.'
Greenpeace maakt zich grote zorgen over het
voortbestaan van grote vissoorten, waaronder kabeljauw. De visindustrie heeft al een
enorme aanslag gepleegd op de kabeljauw in de Noordzee, en nu wordt de vis in de
Barentszzee overbevist. Illegale visvangst ondermijnt de pogingen om visstanden te beheren
en zijn een zeer grote bedreiging voor het voortbestaan van de kabeljauw in de
Barentszzee.
'Het is bizar dat transportschepen in
Nederland de kans krijgen illegaal gevangen vis aan
te landen', aldus Van Opzeeland. 'Regelgeving voor schepen uit de Europese Unie moet ook
voor niet EU-schepen gelden en schepen van de zwarte lijsten mogen Nederlandse havens
simpelweg niet in. De enige manier om te voorkomen dat wij illegale vis op ons bord
krijgen, is namelijk dat de Nederlandse overheid haar grenzen sluit voor illegale vis.'
Het Greenpeace-schip de 'Arctic Sunrise'
vaart momenteel op de Noordzee en de Barentszzee als onderdeel van de wereldwijde
Greenpeace-campagne 'Defending our Oceans' voor bescherming van oceanen en zeeën. In de
campagne, die een jaar duurt, wordt gestreden tegen de gruwelijke walvisvangst, tegen
verwoestend diepzeevissen, tegen vervuiling en misbruik van natuurlijke hulpbronnen en
vóór een netwerk van
zeereservaten waarin al het zeeleven afdoende wordt beschermd.
Samenzwering tabaksindustrie
bewezen volgens federale rechter VS
U.S. District rechter Gladys Kessler heeft
een gevoelige klap aan de tabaksindustrie toegebracht door haar uitspraak dat deze
bedrijven hebben samengezworen om georganiseerde misdaad wetten te overtreden en het
publiek bijna 50 jaar heeft misleidt mbt de risico's voor de gezondheid. Helaas liet de
rechter ook weten dat de wetgever haar niet in staat stelt de verworven winsten (14
miljard dollar) terug te betalen zoals de aanklagers hadden geeist. Dat zou deze
industrietak hebben lamgelegd.
http://www.usatoday.com/news/washington/2006-08-17-tobacco-lawsuit_x.htm
Biologische marker ontdekt voor
chronisch vermoeidheidsyndroom
Dokters Kevin Maher en Nancy Klimas van het
Department of Medicine, University of Miami Miller School of Medicine heb ben een nieuwe
biologische marker ontdekt voor het Chronisch Vermoeidheidsyndroom (CVS). Uit eerder
studies was al gebleken dat CVS gekenmerkt wordt door gestoorde immuun, endocriene en
cognitieve functies. Zeer vaak wordt ook een verminderde natural killer cell cytotoxicity
(NKCC) geraporteerd maar tot nu toe ontbrak de moleculaire basis hiervoor.
Uit het onderzoek van Maher en Klimas
blijkt dat perforine, een proteine dat voorkomt in de intracellulaire granules van NK en
cytotoxische T cellen en is een sleutelfactor in de lytische of afbraakprocessen, die deze
cellen op gang brengen. Door gebruik te maken van kwantitatieve fluorescente flow
cytometrie kon de hoeveelheid intracellulaire perforine in de cellen van CVS patiënten en
gezonde patiënten vergeleken worden.
Bij de CVS-patiënten bleek de perforine in
de NK cellen sterk verminderd te zijn. Er bleek ook een verminderd gehalte aan perforine
te zijn in de cytotoxische T cellen. Hiermee werd voor het eerst bewezen dat CVS te maken
heeft met een cytotoxisch tekort in de T-cellen. Perforine is belangrijk voor de
immuniteit en de homeostasis van het immuunsysteem, het is dus een, belangrijke factor in
de pathogenese van CVS en de
analyse ervan is een bruikbare biomarker voor de diagnose van CVS.
De studie verschijnt in het decembernummer
van het vakblad Clinical and Experimental Immunology, het Official Journal van de British
Society for Immunology
Bron: Belga.be
EU rapport over de schade door
alcohol
Het Europese rapport over de kosten en
risico's van alcohol kun je nu downloaden:
http://ec.europa.eu/health-eu/doc/alcoholineu_sum_nl_en.pdf
Een stukje uit het rapport:
Los van het feit dat alcohol een
verslavende stof is, is alcohol ook de oorzaak van 60 verschillende soorten ziektes en
aandoeningen, zoals verwondingen, geestelijke stoornissen, gedragsafwijkingen, maag-
darmaandoeningen, verschillende vormen van kanker, cardiovasculaire ziektes,
immunologische afwijkingen, longziektes, bot- en spierziektes, afwijkingen in de
voortplanting en prenatale schade zoals een groter risico op vroeggeboorte en laag
geboortegewicht. Voor de meeste aandoeningen geldt dat het risico toeneemt naarmate men
meer alcohol drinkt. Voor sommige aandoeningen, zoals cardiomyopathie, ernstige acute
ademhalingsproblemen en spierbeschadigingen lijkt de schade alleen veroorzaakt te worden
door een langdurig hoog niveau van alcohol consumptie. Maar zelfs bij een hoog
consumptieniveau verhoogt alcohol
het risico en de ernst van deze aandoeningen op een dosis-gerelateerde manier. De
frequentie en de omvang van periodiek zwaar drinken spelen een grote rol bij de toename
van het risico op aandoeningen en bepaalde cardiovasculaire ziektes (hartinfarct en
beroerte).
Meer klachten in de buurt van
'fastfoods'
De resultaten van een Canadese studie
vermelden dat hoe meer 'fastfoods' er in de buurt zijn, hoe hoger de kans is dat mensen
uit die buurt last hebben van hart-en vaatziekten. Canadese industriëlen van de
restauratie niet erg blij zijn met dit onderzoek. De onderzoekers hebben het idee gekregen
de hoeveelheid 'fastfoods' per regio te vergelijken met het aantal doden of
ziekenhuisopnames met als diagnose hart-en vaatproblemen. In totaal zijn 9
'fastfood'-ketens geselecteerd en deze zijn onderverdeeld in 380 'onder-regio's' in
Ontario.
Parallel zijn per onder-regio het aantal
doden en de ziekenhuisopnames met betrekking tot de hart-en vaatziekten (hartinfarct, pijn
op de borst, ed.) bekend volgens het register van het Ministerie van Gezondheid,
vastgesteld. De relatie is erg duidelijk; of een wijk nu arm of rijk is, hoe meer
'fastfoods' aanwezig, hoe meer hart -en vaatziektenproblemen. In regio's met 10 - 15
'fastfoods' stijgt het aantal overlijdens met 35 % en de ziekenhuis opnames met 28 %.
Respectievelijk verhogen deze getallen zich tot 62 % en 47 % in de regio's waar meer dan
20 'fastfoods' zijn geïnstalleerd.
De moraal van dit verhaal ? Laat u niet
beïnvloeden door uw omgeving en denk zelf na. Het is niet verboden te eten in een
'fastfood', maar doe het niet te vaak; zorg ervoor dat uw voeding en die van uw kinderen
verdeeld wordt over 3 rustige maaltijden aan tafel in familie met gezonde voeding. Let er
goed op dat u de juiste boodschap overbrengt aan uw kinderen: de relatie tussen goede
voeding en hun gezondheid. Hoe vaker men dit herhaalt, hoe beter deze boodschap blijft
hangen. En als slot: geef de voorkeur aan veel bewegen.
Bron : www.e-sante.fr ; 14 augustus 2006
Vertaling xxx
Vis tijdens zwangerschap beter voor
motoriek baby
UMCG toont als eerste ter wereld verband aan tussen prenatale voeding en motoriek baby.
Als zwangere vrouwen veel vis eten,
ontwikkelen hun babys zich motorisch duidelijk beter in de eerste achttien maanden
van hun leven. Babys die voor de geboorte via de navelstreng al veel lange keten
meervoudig onverzadigde vetzuren (visolie vetzuren) in hun bloed hebben
gekregen, zijn na achttien maanden minder houterig en bewegen zich vloeiender. Babys
die voor de geboorte juist veel transvetzuren in hun bloed hebben, ontwikkelen zich in die
periode motorisch juist minder goed.
Transvetzuren zijn niet-natuurlijke vetten
die door de voedingsindustrie in voedingsmiddelen zijn opgenomen. Dit blijkt uit onderzoek
van de werkgroep
Early Nutrition and Development van het Universitair Medisch Centrum Groningen. Zij
publiceren deze week over hun onderzoek in het gerenommeerde Amerikaanse tijdschrift
Pediatric Research. Het is wereldwijd voor het eerst dat het effect van
prenatale voeding op de motorische ontwikkeling van de baby na achttien
maanden is aangetoond.
Aan het onderzoek hebben ruim 300 kinderen in Nederland meegedaan; zij zijn allemaal na
een normale voldragen zwangerschap geboren. Doordat de wanden van de navelstrengbloedvaten
van deze kinderen onderzocht zijn, kon geanalyseerd worden welke voedingsstoffen prenataal
al aanwezig waren. Voor het eerst kon zo het verband tussen de prenatale voedingstoestand
en de neurologische ontwikkeling na achttien maanden vastgesteld worden.
Dit geeft vooral aan hoe groot de
invloed van prenatale voeding op de ontwikkeling van een baby is, zegt Mijna
Hadders-Algra, hoogleraar ontwikkelingsneurologie aan het UMCG en projectleidster van het
onderzoek. Als vrouwen zwanger zijn, is
het voor de motorische ontwikkeling van hun baby het beste als ze veel makreel en andere
vette vis eten. Daar zitten namelijk veel visolie vetzuren in. Kinderen hebben na achttien
maanden een betere spontane motoriek als ze bij de geboorte veel vetzuren afkomstig uit
visolie in hun bloed hebben. Ze struikelen niet over speeltjes die ze zelf hebben
neergelegd en bewegen zich vloeiender, minder houterig. Hebben ze voor de geboorte veel
transvetzuren in hun bloed gehad, dan is hun motoriek duidelijk veel minder goed.
Transvetzuren zitten vooral in producten als chips, kroketten, patat en gevulde koeken.
Zwangere vrouwen kunnen die versnaperingen dan ook beter laten staan.
Het onderzoek heeft in totaal negen jaar in beslag genomen. Het UMCG is het enige
onderzoekscentrum dat dit type prenataal onderzoek kan doen en dat de neurologische
deskundigheid heeft om de effecten van visolie vetzuren en transvetzuren te onderzoeken.
Doordat nu voor het eerst het effect op de ontwikkeling na achttien maanden is
vastgesteld, is er vanuit de hele wereld al wetenschappelijke belangstelling voor de
uitkomsten van haar onderzoek. Hadders hoopt dat met de uitkomsten van dit onderzoek, de
voedingindustrie het gebruik van de transvetzuren verder zal terugdringen.
Bron: UMCG
Eu Nieuws
De laatste nieuwtjes in het Duits, Engels
of Frans over alles wat de EU betreft in uw brievenbus: vraag 'm aan op bovenstaand adres.
Zorg dat u op de hoogte blijft van uw rechten. Zie ook artikel SOLVIT burgerhulp en EU
ziekenfondskaart.Een ander vertelt het u (nog) niet. Blijf wakker, slaap niet in; de
tijden veranderen zo snel dat voordat u het weet we even op en neer naar de maan kunnen;
Dat staat vast vermeld in die nieuwsbrief. Sommige landen zijn namelijk 'een beetje laks'
met het doorgeven van informatie aan de EU-consument.
http://europa.eu/newsletter
The China study - doodgezwegen door
de media
The China study van T. Colin Campbell doet
de zuivel, vis en vleessector
sidderen want deze laat in een zeer grootschalige studie onder de inwoners
van China zien dat er een duidelijke relatie is tussen kanker, hart-en vaatziekten,
overgewicht en cholesterol problemen en de inname van
dierlijke eiwitten.
In het verleden zijn altijd de dierlijke
vetten als boosdoener gezien en zijn we magerder (dus nog meer eiwitten !) gaan eten met
als gevolg een explosie van problemen. Dit is het grootste onderzoek ooit in de
wereld gedaan naar de relatie tussen voeding en gezondheid en wordt compleet genegeerd
door de overheden en media. Zijn de economische belangen opnieuw belangrijker dan onze
gezondheid ?
Mogen deze feiten niet naar buiten komen?
Download de samenvatting van deze studie
hier:
http://www.fonteine.com/china_study.pdf
Het grote graaien gaat gewoon
door...
Hoge bonussen (20.000-40.000 euro) voor
ziekenhuisdirecteuren
Dat blijkt uit jaarverslagen die de
afgelopen weken op internet zijn gezet. De raden van toezicht die echter de bonussen
betalen geven in de verslagen niet of nauwelijks uitleg over de achtergrond van de
betalingen, schrijft het NRC. De gemiddelde bonus van een ziekenhuisdirecteur komt in 2005
uit op 19.800 euro, 29 procent meer dan de gemiddelde bonus die minister H. Hoogervorst
aan de Tweede Kamer over 2004 meldde. Ruim tien procent van de bijna honderd Nederlandse
ziekenhuizen betaalt zijn directeur een bonus, want bonusbetalingen zijn enkele jaren
geleden in zwang geraakt en zijn nauw verbonden met de trend naar marktwerking en
verzakelijking in de zorg. De hoogste bonus wordt verstrekt aan bestuursvoorzitter van
Orbis in Sittard, een conglomeraat met het Maaslandziekenhuis, zorgcentra en thuiszorg.
Bestuursvoorzitter L. Jansen kreeg vorig jaar 40.871 euro bonus uitgekeerd, een stijging
van 25 procent ten opzichte van 2004 maar Orbis wil niet zeggen wat de criteria zijn voor
de bonussen. Ziekenhuizen moeten sinds 2003 gedetailleerd de gegevens openbaar maken. Het
tweede kabinet-Balkenende wil zo meer openheid scheppen over de besteding van publieke
gelden.
Bron: NRC
Doorbraak in
prostaatkankeronderzoek
Uit onderzoek onder 42.000 mannen in
Rotterdam en omgeving blijkt dat een operatie bij prostaatkanker vaak niet nodig is.
http://player.omroep.nl/?aflID=3132507&
md5=ff9fb46d02556931a424a6c2322e5bf9
http://www.trouw.nl/laatstenieuws/ln_gezondheid/article401051.
ece/Operatie_bij_prostaatkanker_vaak_onnodig
Archief
Juli 2006
Juni 2006
Mei 2006
April 2006
Maart 2006
Feb 2006
Jan 2006
2005
Mei 2005
Juni 2005
Juli 2005
Aug 2005
Sept 2005
Okt 2005
Nov 2005
Dec 2005