Immuunmodulatie bij vermoeidheidsklachten
Het immuniteitssysteem bestaat uit
verschillende onderdelen, en heeft als doel het lichaam te beschermen tegen schadelijk
indringers (veelal micro-organismen).
Grofweg bestaan er 2 toestanden waarin de som van de verschillende immuniteitsonderdelen
zich verkeren: hyper immuniteit en hypo immuniteit, oftewel een overactief
immuniteitssysteem en sterk verminderd actief immuunsysteem.
In de klinisch chemische
laboratoriumbepalingen wordt meestal gekeken naar de in het bloed aanwezige antistoffen,
de verschillende witte bloedcellen en hun aantallen, en de aspecifieke ontstekingseiwitten
zoals bijvoorbeeld het CRP (C-reactive protein).
In het proteomics bloedbeeld wordt naar 5 verschillende onderdelen van het
immuniteitssysteem gekeken: de C- immuniteit (vergelijkbaar met het aantal witte
bloedcellen), de I-immuniteit (de antilichaam vorming), de neurale afweer (de afweer die
verzorgd wordt door het centrale zenuwstelsel), de darmafweer en de werking van het
reticulo endotheliale systeem (verschillende onderdelen van het immuunsysteem).
Bij een hyper immuniteitsstatus is het
immuunsysteem overdreven actief, en richt het zich tegen lichaamseigen cellen en weefsels.
Een aantal voorbeelden hiervan zijn reumatoïde artritis, astma, multiple sclerose,
M.Besnier Boeck.
Bij een hypo immuniteitsstatus, is het immuunsysteem sterk inactief. Er ontstaan klachten
zoals sterke infectiegevoeligheid, zich meestal uitend in terugkerende infecties van de
slijmvliezen (tandvleesproblemen, urineweginfecties, infecties van de bovenste luchtwegen)
en vaak onverklaarde vermoeidheidsklachten. 'Vallen' er meer onderdelen van het
immuunsysteem 'stil', of werken ze afzonderlijk minder efficiënt, dan kan ook een beeld
ontstaan zoals bij CVS of ME. Men heeft in het beginstadium vaak 'vage klachten' en
energieverlies. In een verder stadium, waarbij er meer dominostenen van het immuunsysteem
omgevallen zijn, ontstaan vaak terugkerende infecties. Helaas worden deze dan met
antibiotica bestreden, waarbij juist de darmweerstand sterk achteruit gaat (volgend
dominosteentje valt om). Als er als klapper op de vuurpijl ook een narcose volgt (iemand
moet bijvoorbeeld een operatie ondergaan), valt het laatste steentje om.
Wat in de praktijk gezien en gemeten wordt,
is dat bij ME (gelukkig niet zo vaak voorkomend), een sterke verstoring bestaat in het
samenspel tussen hypothalamus/hypofyse/bijnier. Deze structuren maken deel uit van de
neurale afweer, het gedeelte van het zenuwstelsel dat invloed uitoefent op cq deel
uitmaakt van het immuunsysteem. Dat dit effect overigens ook te meten is in het klinisch
chemisch bloedonderzoek hebben we kunnen vaststellen.
Bij verdenking op een ME, volstaat het om
de volgende klinisch chemische parameters te bepalen: cortisol (serum), leukocyten,
leukocyten diff, CRP en BSE (bezinking).
U zult merken dat zelfs ten tijde van afwezigheid van een infectie, deze parameters
onverklaarbaar afwijken van de norm.
De effecten van welke interventie dan ook
zijn te vervolgen door een proteomics onderzoek. Cognitieve gedragstherapie (moduleren van
de neurale afweer), antidepressiva (werking is vooralsnog onduidelijk bij ME, maar ook bij
depressies zelf), sedativa (benzodiazepines) of eventuele voedingsaanpassingen, kunnen
aangrijpen op een van de onderdelen zoals eerder benoemd. Wilt u liever via klinisch
chemische bepalingen de effecten van interventies vaststellen, is het raadzaam de reeds
eerder genoemde parameters te vervolgen.
House
Verklarende woordenlijst:
- Klinisch chemische laboratoriumbepaling:
gangbare bloedtesten die door huisarts of specialist aangevraagd kunnen worden in een
ziekenhuislaboratorium (schildklierfunctie, nierfunctie, leverfunctie etc.)
- Antistoffen: complexe eiwitten die door
onder andere afweercellen gevormd wordt om lichaamsvreemde organismen of structuren
makkelijker te kunnen herkennen en bestrijden
- Proteomics: welke eiwitten zitten er in
een cel, hoe functioneren ze en wat is hun relatie tot elkaar? Dat zijn de centrale vragen
binnen het proteomics onderzoek. Voor het onderzoek naar ziekten is deze aanpak van groot
belang.
- CVS: chronisch vermoeidheidssyndroom
(syndroomdiagnose)
- ME: myalgische encefalomyelitis (in de
huidige terminologie uitwisselbaar met CVS)
- Hypothalamus: onderdeel van de hersenen
dat een rol speelt in de hormoonregulatie, en deel uitmaakt van het limbische systeem
(emotionele regulatie)
- Hypofyse: hormoonregulerend onderdeel van
de hersenen
