gluten en diabetes


logo.jpg (7231 bytes)

Google

Deze pagina is verouderd - ontvang onze nieuwtjes per email

 

De relatie tussen glutenintolerantie en diabetes

Door Didy van de Veer

De Nederlandse bevolking eet voedsel dat voor een groot deel uit granen bestaat. Een boterham, beschuitje of schaaltje muesli bij het ontbijt mag niet ontbreken. Bij de lunch eten wij graag een broodje gezond en 's avonds een heerlijk macaroni- of spaghettigerecht, denkend aan die prachtige vakantie in ItaliŽ. Gezelligheid zoeken wij bij een kop koffie met gebak of een koekje. In veel andere producten zijn granen verwerkt. Op straat zie je meer mensen met een broodje of pizza in de hand dan met een stuk fruit. De graanconsumptie heeft ons in haar greep.

Fructivoor
Fruit en groenten bevatten makkelijk verteerbare eiwitten en daardoor heeft het spijsverteringsstelsel weinig energie nodig om deze af te breken. Bovendien blijven er geen afvalstoffen achter in ons lichaam. Hierdoor voelen wij ons energiek en levenslustig. Ons gebit bestaat uit snij-, hoek- en maaltanden. De snijtanden zijn nodig om het fruit te snijden, de hoektanden voor het kraken van noten en het openmaken van bepaalde vruchten en de maaltanden om het fruit vervolgens fijn te malen.

De mens is van nature dan ook een vruchteneter ofwel fructivoor, waartoe ook de hogere apensoorten behoren, en geen graaneter ofwel granivoor. Het spijsverteringsstelsel van een fructivoor is veel langer dan dat van een granivoor of carnivoor (vleeseter). Fruit en groenten bevatten meer koolhydraten dan vetten en eiwitten, vlees en vis bevatten meer vetten en eiwitten. De enzymen, die ook wel de katalysatoren van ons lichaam worden genoemd, zetten deze koolhydraten om in suikers door middel van een gistingsproces. Dit is een ingewikkeld proces. Daarom hebben wij een lang spijsverteringsstelsel.

Tot de granivoren behoren onder meer vogels zoals de duif en de kip. Zij hebben een snavel waarmee zij de graankorrels kunnen verbrijzelen. De eiwitten worden dan ook helemaal afgebroken waardoor er geen afvalstoffen achterblijven. Het spijsverteringsstelsel is veel korter. De dikke darm ontbreekt. Bij de mens is het spijsverteringsstelsel er niet op gebouwd om de eiwitten in de granen af te breken en blijven deze onverteerbaar achter in het lichaam. Zo vormen zich de gifstoffen, waardoor wij klachten kunnen krijgen of ziek kunnen worden.

Glutenintolerantie
In de granen tarwe, haver, gerst, rogge, spelt en kamut zit gluten. Dit is een eiwitachtige kleefstof. Omdat de mens van nature fructivoor is en geen granivoor, ontstaat er een intolerantie voor dit eiwit. Bovendien zijn granen erg slijmvormend. In Nederland hebben 85.000 mensen glutenintolerantie ofwel coeliakie. Bij 15.000 van hen is de aandoening coeliakie gediagnosticeerd door middel van een bloedonderzoek of een darmbiopsie. Bij een glutenintolerantie zijn de dunne darmvlokken aangetast door het eten van gluten en raken de darmslijmvliezen steeds meer beschadigd. De eiwitten worden niet goed afgebroken en blijven als gifstoffen achter in het lichaam, waardoor je je ziek voelt. Hierdoor kunnen de darmen vitaminen en mineralen niet meer goed opnemen en worden enzymen niet aangemaakt die nodig zijn voor de vertering. Bovendien ontstaat er een tekort aan kalk, ijzer en zink. De bloedsuikerspiegel raakt ontregeld en zowel vermoeidheid als depressie kan ontstaan.

De huisarts of specialist erkent deze aandoening vaak niet of te laat. PatiŽnten hebben zowel lichamelijke als geestelijke problemen en worden soms doorverwezen naar de psycholoog of psychiater, terwijl de oorzaak lichamelijk is. De meest voorkomende symptomen van glutenintolerantie zijn: obstipatie, diarree, winderigheid, botontkalking, vermagering, bloedarmoede of schildklierproblemen.

Hypoglykemie
Ongezonde voeding, zoals suiker, granen, dierlijke eiwitten, bewerkt voedsel of verkeerde voedselcombinaties veroorzaken een schommeling van de bloedsuikerspiegel. Deze vervelende aandoening noemt men hypoglykemie. Je bent moe, voelt je soms depressief en je kunt prikkelbaar reageren of zelfs last hebben van een woedeaanval.

Als er sprake is van een glutenintolerantie en je eet granen, kan er een daling van de bloedsuikerspiegel ontstaan. De darmflora is beschadigd en daardoor raakt ons afweersysteem verzwakt. Hypoglykemie kan dan ook ontstaan door een intolerantie voor gluten en is een voorloper van diabetes.

Diabetes
Zo'n 800.000 Nederlanders hebben diabetes. Ongeveer 250.000 hiervan weten dit niet. Steeds meer mensen krijgen suikerziekte. Zelfs jonge kinderen lijden vaak al aan deze ingrijpende functiestoornis in de stofwisseling, waarbij er een tekort aan insuline ontstaat. Diabetes is een vervelende kwaal waarbij de bloedsuikerspiegel instabiel is, met de nodige psychische en lichamelijke klachten als gevolg.

Artsen schrijven vaak medicijnen voor of dienen de patiŽnt een injectie toe om het tekort aan insuline aan te vullen. Helaas kijken zij te weinig naar het voedingspatroon van de patiŽnt en doen ze geen onderzoek naar eventuele voedselintoleranties, zoals de overgevoeligheid voor gluten.

Oorzaken van diabetes
Een van de belangrijkste oorzaken van diabetes is de consumptie van granen. Ook ongezonde leefgewoonten, zoals te weinig beweging en te veel stress kunnen leiden tot suikerziekte. Diabetes wordt niet voor niets een welvaartsziekte genoemd.

Verder blijkt uit het onderzoek door Tessa Greijdanus van de Wetenschapswinkel Geneeskunde en Volksgezondheid van het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) dat er een genetisch verband bestaat tussen een glutenintolerantie en het ontstaan van diabetes.

Een ander onderzoek in Denemarken (Diabetes Care, november 2006) toont aan dat 1 op de 8 kinderen met jeugddiabetes ook coeliakie heeft. Ze verdragen dus geen gluten. De onderzoekers pleiten voor meer controle op coeliakie bij kinderen met diabetes. Coeliakie komt bij mensen met diabetes naar verhouding bijna twee keer zo vaak voor als bij mensen zonder diabetes. Ook is bekend dat bij kinderen met het downsyndroom vaker coeliakie en diabetes voorkomen, omdat er sprake is van een verstoord afweersysteem. Kinderen met dit syndroom worden daarom vaak al bij de geboorte getest op coeliakie en diabetes.

Levend voedsel
Een goede gezondheid is het meest dierbare wat een mens kan bezitten. Bij ziekte is de kwaliteit van het leven een stuk minder. Ziekte komt door de mond, zegt een Chinees spreekwoord. Daarom is het goed om ons voedingspatroon aan te passen. Voorkomen is tenslotte beter dan genezen. Om goed te functioneren heeft ons lichaam natuurlijke, plantaardige voeding nodig, die vrij is van schadelijke toevoegingen.

Raw food ofwel levend voedsel bestaat uit: fruit, groenten, noten, pitten, kiemen en zaden in de natuurlijke vorm, dus rauw en onbewerkt. Levend voedsel is glutenvrij, plantaardig, rijk aan vezels en bij voorkeur biologisch. Daarom wordt het door vele voedingstherapeuten aanbevolen om de kans op diabetes en andere ziektes te voorkomen en een optimale gezondheid te bevorderen. Ook goed kauwen en langzaam eten zijn van het grootste belang. Het is raadzaam om op vaste tijden te eten. Je kunt beter zes kleine maaltijden nemen in plaats van drie grote, omdat de bloedsuikerspiegel dan minder schommelt. Het is heel belangrijk om vroegtijdig voedselintoleranties op te sporen.

Het verdient aanbeveling dat er op basisscholen gezondheidslessen worden gegeven, zodat kinderen vertrouwd raken met gezonde voedings- en leefgewoonten. Jong geleerd is oud gedaan.

Nog een tip
Als je denkt dat je een glutenintolerantie hebt doordat je darmklachten hebt, vermoeid bent, last hebt van bloedarmoede, botontkalking of een depressie, laat je dan testen op coeliakie. In eerste instantie kun je naar je huisarts gaan voor een doorverwijzing naar de gastro-enteroloog. Aan de hand van een bloedonderzoek, een aantal vragen en eventueel een darmbiopsie kan de arts een diagnose stellen. Voor meer informatie kun je terecht bij de coeliakievereniging ( www.coeliakievereniging.nl ). Aan deze vereniging is ook een diŽtiste verbonden. In de syllabus kun je meer informatie vinden over glutenintolerantie. In het Nieuw Leven receptenboekje vind je recepten van plantaardige gerechten. Deze zijn vrij van gluten en arm aan biogene aminen. Voor meer informatie over de boeken verwijs ik je naar de website.

Didy van de Veer
voedingsadviezen
www.levendvoedsel.nl
didyvandev@yahoo.com


 

 


 


View My Stats